بانک و بانکداری بین المللی

یکی از مفاهیم بانکداری که به شدت کانون توجه بانک‌ها قرار گرفته و بانک‌های پیشرو به سرعت در حال آماده‌سازی و تجهیز خود برای بهره‌گیری از قابلیت‌ها و ظرفیت‌های آن هستند، بانکداری شرکتی می‌باشد. اگرچه ارائه خدمت به شرکت‌ها از آغاز در نظام بانکی رایج بوده است و به طور معمول بانک‌ها این دسته از مشتریان را با عنوان مشتریان بزرگ یا VIP می‌شناسند، اما بانکداری شرکتی یک مدل کسب و کار و استراتژی کلان و پیچیده و نظام‌مندی است که تلاش دارد کلیه نیازهای مشتریان شرکتی که نیازهای بانکی بسیار متفاوتی با دیگربخش‌های مشتریان دارند را با بهره‌گیری از ساختار، مدل‌ها و فرآیندهایی کاملا متفاوت از گذشته، پاسخ دهد.

در تقسيم‌بندي‌هاي متداول خدمات بانک‌هاي تجاري در دنيا به 4 دسته اصلي تقسيم مي‌شود:

بانکداري اشخاص ( PERSONAL BANKING): اين شيوه بانکداري ارائه خدمات به افراد و به طور مشخص به افراد عادي جامعه را در حدود مشخص هدف گذاری کرده است. در اين بخش خدماتي چون کارت‌هاي اعتباري،‌خدمات بيمه‌‌اي، وام‌هاي انفرادي، وام خريد خانه، پس انداز و بازنشستگي و... ارائه مي شود.  

بانکداري اختصاصي (PRIVATE BANKING): اين شيوه بانکداري با هدف‌گذاري افراد ثروتمند خدمات متمايزي را تدارک ديده و به آنها ارائه مي‌کند. هسته اصلي در ارائه خدمات اين بخش، مديريت ثروت اين دسته از افراد است.

بانکداري کسب وکارهاي کوچک ( BUSINESS BANKING ): اين شيوه بانکداري براي ارائه خدمات به کسب و کارهاي کوچک و صنوفي طراحي شده است که در حجم محدودي به تجارت در صنايع مختلف اشتغال دارند. خدمات ارائه شده بانک‌ها در اين بخش شامل خطوط اعتباري، مديريت نقدينگي، خدمات تجارت، کارت‌هاي اعتباري، حساب‌هاي تجاري، خدمات ليزينگ، بيمه و سرمايه‌گذاري و... است. این بانکداری و بانکداری اشخاص به طور کلی به بانکداری خرد (RETAIL BANKING) مشهور است.

بانکداري شرکت‌ها: ( COMMERCIAL & CORPORATE BANKING ): اين شيوه بانکداري نيز به شرکت‌هايي خدمات ارائه مي‌کند که فراتر از کسب و کارهاي کوچک و با حجم بيشتري از منابع به فعاليت‌هاي اقتصادي اشتغال دارند. خدمات اين بخش نيز شامل خدمات مديريت ريسک، مديريت نقدينگي، تامين مالي متنوع از انواع تسهيلات تا خدمات تامين مالي از طريق بازارهاي سرمايه، خدمات ارزي، خدمات تجاري، تامين مالی پروژه‌ها، مديريت مطالبات شرکت، خدمات تجارت، بيمه و... را شامل مي‌شود. نکته قابل توجه اينکه خدمات ارائه‌شده به شرکت‌هاي بزرگ بسيار پيچيده‌تر، حساس‌تر، متنوع‌تر و... از خدماتي است که به کسب ‌و کارهاي کوچک ارائه مي‌شود.

مفهوم بانکداری شرکتی

بانکداري شرکتي تلاشي فراگير براي تمرکز بر نيازهاي مشتريان شرکتي و خلق راه حل‌هاي بانکي و مالي متناسب براي پاسخگويي موثر و دقيق به آنها است، بانکداري شرکتي توانايي يک بانک در ارائه خدمات اعتباري متناسب با مسائل پيچيده يک شرکت، مديريت تغييرات نرخ ارزها، تهيه بسته‌هاي متنوع و خاص تامين مالي، تسهيل تجارت بين‌المللي براي کسب و کارهاي داراي بازارهاي جهاني، اعطاي خطوط اعتباري به شرکت‌ها، تسهيلات سرمايه در گردش، کمک به مديريت مالي شرکت‌ها، ارائه انواع خدمات مشاوره‌اي، مديريت نقدينگي، خدمات بانکداري الکترونيکي، خدمات ارزي، خدمات مربوط به ادغام یا تاسیس شرکت و... است.

مشتري بانکداري شرکتي كيست؟

کليه اشخاص حقيقي و حقوقي با استناد به صورت‌هاي مالي حسابرسي شده که فروش ، يا تسهيلات و تعهدات و يا داراي سپرده سرمايه‌گذاري بيش از مبلغ تعریف شده باشند، در زمره مشتريان بانکداري شرکتي قرار مي‌گيرند‌. همچنين شرکت‌هاي جديدي که در آستانه شروع فعاليت قرار دارند با توجه به صنعت‌، سرمايه اوليه و برنامه‌هاي  توسعه‌اي و رشد‌، بازارها و‌ ... بررسي شده و بر اساس پيش‌بيني فروش طي 3 سال آتي مي‌توانند در گروه مشتريان شرکتي قرار گيرند‌. به اين ترتيب بانکداري شرکتي خدمات خود را با هدف همراهي و کمک به شرکت‌هاي مذکور براي تحقق اهداف توسعه‌اي ارايه مي‌نمايد. 

اهداف و خط مشي‌ها بانكداري شركتي چيست؟
1. پيشتازي و نوآوري در ارايه محصولات و خدمات کامل و متنوع بانکي در حوزه بانکداري شرکتي با هدف ارزش‌آفريني بيشتر براي مشتريان
2. افزايش سرعت‌، دقت و کيفيت در ارايه خدمات مورد نياز مشتريان شرکتي
3. کمک به کسب و کارها براي رشد و توسعه از طريق تامين و مديريت منابع مالي
4. بهبود ارتباط‌هاي کاري سازنده و يادگيرنده با محوريت مديران حساب
5. فراهم آوردن امکان ارايه خدمات متنوع‌، خاص و سفارشي به هريک از مشتريان بانکداري شرکتي
6. بهينه‏سازي ترکيب دارايي‌ها و بدهي‌هاي مشتريان شرکتي به منظور مديريت ريسک
7. ايجاد زمينه‌هاي لازم براي تسهيل تجارت به خصوص در بخش بين‌الملل از طريق ارايه خدمات متناسب بانکي.

افزایش سهم از بازار از طریق افزایش سهم از مشتری:

برآورده سازی تمامی نیازهای یک شرکت: بانکها با ورود به عرصه بانکداری شرکتی، افزایش سهم بازار از طریق افزایش سهم از مشتری را مد نظر دارند. سهم از مشتری را می توان میزان نیازهای برآورده شده مشتری توسط بانک تعریف نمود.

مسلماً یک شرکت نیازمند دریافت خدمات مالی گوناگون و متنوعی  می باشد که معمولاً این خدمات را از طرق مختلف دریافت می کند،هدف نهایی واحد بانکداری شرکتی این است که مشتری همه خدمات مالی مورد نیاز خود را از طریق بانک دریافت کند و به این ترتیب به جای ارائه خدماتی محدود به مشتریانی پرتعداد که باعث افزایش هزینه های ارائه خدمات و مانع از شخصی سازی خدمات قابل ارائه می گردد خدماتی گسترده و خاص به مشتریانی بسیار ارزنده  مد نظر قرار میگیرد که ضمن کاهش هزینه های عملیاتی باعث افزایش بلند مدت بهره وری بانک و مشتریان نیز خواهد گردید.

مدیران حساب مشتریان: مدیران حساب  حلقه واسط مشتری و سیستم بانکی می باشد. در واقع تمامی درخواستهای مشتری از طریق مدیر حساب بررسی شده و درصورت نیاز جهت تصمیم گیری به مقامات بالاتر ارجاع داده میشود. از سوی دیگر تمامی خدمات و امکانات بانک از طریق مدیر حساب به مشتری معرفی می گردد.

بایستی به این نکته اشاره کرد که مدیران حساب نقش بسیار مهمی در موفقیت یا عدم موفقیت یک سیستم بانکداری شرکتی دارند. این افراد به عنوان کارشناسان و مشاورین خبره بانکی تاثیر به سزایی در تسریع و تسهیل انجام فرایندهای سیستم دارند و رابطه تنگاتنگ این مدیران با صاحبان حسابهای تحت پوشش میتواند به افزایش چشمگیری در سطح رضایت مشتریان بیانجامد.

مدیر حساب بایستی فردی متبحر در امور بانکی و آشنا به تمامی رویه ها و آئین نامه های سیستم بانکی کشور باشد. علاوه بر این احتیاج مبرمی به تخصص مدیر حساب در امر ایجاد ارتباط با شرکتهای بزرگ و  آشنایی کامل در حوزه تخصصی فعالیت و نوع محصول شرکتهای تحت پوشش آن مدیر وجود دارد. به همین دلیل و با توجه به اهمیت وجود مهارتهای برقراری ارتباط صحیح در نزد مدیران حساب از ایشان تحت عنوان مدیر ارتباط مشتریان (Relationship Manager) نیز نام برده می شود.

موارد زیر را می توان به عنوان وظایف مدیران حسابها عنوان نمود:

با نگاهی اجمالی به این جدول می توان دریافت که بخش عمده ای از وظایف فوق هم اکنون توسط مسئولین شعب  انجام می پذیرد، در واقع از جمله اهداف مهم بانکداری شرکتی افزایش سرعت ارائه خدمات به این بخش از مشتریان از طریق کاهش مکاتبات و ارجاعات در سیستم اداری بانک می باشد؛ به این ترتیب می توان امیدوار بود که مسئولین شعب با فراغ بال بیشتری به مدیریت شعبه و پایش کیفیت خدمات ارائه شده بپردازند و مشتریان نیز با دریافت خدمات سریعتر از رضایتمندی بیشتری برخوردار گردند.

مجموعه خدمات: خدمات رایج در حوزه بانکداری شرکتی را عموماً می توان به 8 دسته تقسیم نمود: البته بایستی به این نکته توجه نمود که تمامی این خدمات از وزن یکسانی برخوردار نیستند.

خدمات بانکی به شرح زیر در واحدهای بانکداری شرکتی بانکهای بین المللی ارائه می گردد:

با نگاهی به جدول فوق می توان دریافت که ارائه این بازه وسیع و متنوع از خدمات تنها توسط یک فرد امکان پذیر نمی باشد. در بانکهای بزرگ دنیا جهت ارائه این خدمات از گروههای تخصصی مشاوره در هریک از حوزه های فوق استفاده می شود، بدین ترتیب که مدیر مشتری با شناختی کلی از تمامی خدمات مورد اشاره و تشخیص نیازهای مشتری، متخصصین هر حوزه را به فعالیت جهت تامین نیازهای مشتری وا می دارد و با هماهنگ سازی مشتریان با این متخصصین سعی در برآورده سازی نیازهای خاص ایشان می نماید. از آنجایی که هدف از راه اندازی واحد بانکداری شرکتی جذب مشتریان بسیار ارزنده و ارائه خدمات ویژه به ایشان است، خدمات بانکداری شرکتی به شکل مجموعه ای از خدمات انعطاف پذیر طراحی می شود و به صورتی اختصاصی بنا به خصوصیات و نیازهای هر شرکت و با توجه به امکانات بانک شخصی سازی می گردد. بدیهی  است بایستی رویکرد بانک در این زمینه ایجاد حداکثر کارایی و سهولت جهت مشتریان باشد. جهت دستیابی به این مهم، بانک بایستی همواره در توسعه و بهبود رویه های نرم و سخت سازمانی خود جهت دستیابی به بالاترین سطح رضایتمندی مشتری کوشا باشد.